Paradontoza, czyli zapalenie przyzębia: Objawy, przyczyny i leczenie

Czym jest paradontoza? Od zapalenia dziąseł do utraty zębów

Przyczyną zapalenia przyzębia jest nagromadzenie się płytki bakteryjnej u podstawy zębów. Jeśli nie jest ona regularnie usuwana, twardnieje, tworząc kamień nazębny. Toksyny produkowane przez bakterie wywołują stan zapalny dziąseł. W początkowej fazie (zapalenie dziąseł) jest on w pełni odwracalny. Jeśli jednak proces trwa, stan zapalny rozszerza się na głębsze tkanki, niszcząc więzadła utrzymujące ząb i kość wyrostka zębodołowego. Tworzą się tzw. kieszonki przyzębne – patologiczne przestrzenie między zębem a dziąsłem, w których gromadzą się bakterie. Ten etap to już zapalenie przyzębia (paradontoza), które prowadzi do stopniowego rozchwiania i utraty zębów.

Główne objawy – sygnały, których nie wolno ignorować

• Krwawienie dziąseł: Podczas szczotkowania, nitkowania, a nawet jedzenia. To pierwszy i najważniejszy objaw alarmowy.
• Zaczerwienienie i obrzęk dziąseł.
• Odsłonięcie szyjek zębowych, co sprawia, że zęby wydają się "dłuższe".
• Nadwrażliwość zębów na zimno i ciepło.
• Nieprzyjemny zapach z ust.
• W zaawansowanym stadium: rozchwianie zębów, przesuwanie się zębów, ropna wydzielina z kieszonek.

🚨 KIEDY DO PERIODONTOLOGA? Diagnostyka i pomiar kieszonek

Diagnostyką i leczeniem chorób przyzębia zajmuje się stomatolog lub specjalista periodontolog. Podstawą rozpoznania jest badanie periodontologiczne. Kluczowym jego elementem jest pomiar głębokości kieszonek dziąsłowych za pomocą specjalnej, cienkiej sondy. U zdrowej osoby głębokość rowka dziąsłowego nie przekracza 3 mm. Głębsze kieszonki świadczą o zniszczeniu tkanek i rozwoju paradontozy. Dodatkowo wykonuje się zdjęcia RTG (pantomogram) w celu oceny stopnia zaniku kości.

Metody leczenia – od skalingu po chirurgię

Celem leczenia jest zatrzymanie postępu choroby poprzez usunięcie przyczyny – płytki i kamienia nazębnego.

Leczenie niechirurgiczne (faza higienizacyjna):

• Skaling i piaskowanie: Profesjonalne usunięcie kamienia nad- i poddziąsłowego.
• Kiretaż: Głębokie oczyszczanie powierzchni korzeni zębowych w kieszonkach przyzębnych.
• Instruktaż higieny: Nauka prawidłowego szczotkowania i nitkowania.

Leczenie chirurgiczne:

Stosowane w zaawansowanych przypadkach, w celu eliminacji głębokich kieszonek. Może obejmować operacje płatowe i zabiegi regeneracyjne, mające na celu odbudowę utraconej kości.

Nowości naukowe i związek z chorobami ogólnoustrojowymi

Coraz więcej badań potwierdza, że paradontoza nie jest tylko problemem jamy ustnej. Przewlekły stan zapalny w dziąsłach i obecność bakterii w krwiobiegu mają wpływ na cały organizm. Udowodniono, że zapalenie przyzębia zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych (zawału, udaru), pogarsza kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą i jest związane z reumatoidalnym zapaleniem stawów. Nowością w leczeniu są techniki minimalnie inwazyjne, wykorzystanie laserów oraz rozwój materiałów do sterowanej regeneracji tkanek, które pozwalają na odbudowę części utraconego aparatu podporowego zęba.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania