Choroba wieńcowa i dławica piersiowa: Objawy, diagnostyka i leczenie

Czym jest choroba wieńcowa i dławica piersiowa?

Choroba wieńcowa (inaczej choroba niedokrwienna serca) to stan, w którym tętnice wieńcowe, czyli naczynia doprowadzające krew do mięśnia sercowego, stają się zwężone lub zamknięte. Główną przyczyną jest miażdżyca – proces, w którym w ścianach tętnic odkładają się blaszki miażdżycowe, zbudowane głównie z cholesterolu.

Dławica piersiowa (angina pectoris) to ból lub dyskomfort w klatce piersiowej, który jest objawem przejściowego niedokrwienia serca. Pojawia się, gdy zwężone tętnice nie są w stanie dostarczyć wystarczającej ilości krwi i tlenu do pracującego serca, np. podczas wysiłku fizycznego.

Objawy stabilnej dławicy wysiłkowej

Stabilna dławica piersiowa ma charakterystyczne cechy:

• Ból zamostkowy: Opisywany jako ucisk, gniecenie, pieczenie lub dławienie w klatce piersiowej.
• Związek z wysiłkiem: Ból pojawia się podczas aktywności fizycznej (np. szybkiego marszu, wchodzenia po schodach), stresu emocjonalnego lub po obfitym posiłku.
• Ustępowanie po odpoczynku: Ból trwa krótko (zwykle 2-10 minut) i ustępuje po zaprzestaniu wysiłku lub przyjęciu nitrogliceryny pod język.
• Promieniowanie: Ból może promieniować do szyi, żuchwy, lewego ramienia lub pleców.
• Mogą mu towarzyszyć duszność lub niepokój.

🚨 KIEDY DO KARDIOLOGA? Diagnostyka krok po kroku

Każdy ból w klatce piersiowej wymaga konsultacji lekarskiej. Diagnostyką choroby wieńcowej zajmuje się kardiolog, który zleci szereg badań:

Badania wstępne

Na początku wykonuje się spoczynkowe EKG oraz badania krwi (morfologia, lipidogram, poziom glukozy, kreatynina).

Testy obciążeniowe (wysiłkowe)

Ich celem jest sprowokowanie kontrolowanego niedokrwienia serca i ocena jego pracy w warunkach zwiększonego zapotrzebowania na tlen. Najczęściej wykonuje się:

• Elektrokardiograficzną próbę wysiłkową: Pacjent chodzi po bieżni ruchomej, a lekarz monitoruje zapis EKG i ciśnienie tętnicze.
• ECHO serca wysiłkowe (stress echo): Badanie USG serca wykonywane przed i zaraz po wysiłku fizycznym.

Koronarografia – "złoty standard"

To inwazyjne badanie, które pozwala na precyzyjną ocenę anatomii tętnic wieńcowych. Przez tętnicę w nadgarstku lub pachwinie wprowadza się cienki cewnik, przez który podaje się kontrast. Obraz z prześwietlenia rentgenowskiego pokazuje dokładne miejsca i stopień zwężeń. Koronarografia pozwala od razu przejść do leczenia inwazyjnego.

Leczenie zachowawcze – fundament terapii

Celem jest spowolnienie postępu miażdżycy, zapobieganie zawałowi serca i kontrolowanie objawów.

Kluczowa zmiana stylu życia

• Dieta: Stosowanie diety przeciwzapalnej, np. śródziemnomorskiej, z ograniczeniem tłuszczów nasyconych i soli.
• Aktywność fizyczna: Regularny, umiarkowany wysiłek aerobowy.
• Redukcja masy ciała w przypadku otyłości.
• Bezwzględne zaprzestanie palenia.
• Kontrola chorób towarzyszących, jak nadciśnienie tętnicze i cukrzyca.

Leczenie farmakologiczne

• Leki przeciwpłytkowe (np. kwas acetylosalicylowy): Zapobiegają tworzeniu się zakrzepów.
• Statyny: Obniżają poziom cholesterolu i stabilizują blaszkę miażdżycową.
• Beta-blokery: Zwalniają akcję serca, zmniejszając jego zapotrzebowanie na tlen.
• Nitrogliceryna: Stosowana doraźnie w celu przerwania bólu dławicowego.

Leczenie inwazyjne – angioplastyka i by-passy

Jest wskazane w przypadku zaawansowanych zwężeń lub gdy leczenie zachowawcze jest nieskuteczne.

• Angioplastyka wieńcowa z implantacją stentu (PCI): Najczęstsza metoda. Podczas koronarografii przez zwężone miejsce w tętnicy przeprowadza się balonik, który jest rozprężany, a następnie w tym miejscu wszczepia się stent (małą, metalową "sprężynkę"), który utrzymuje drożność naczynia.
• Pomostowanie aortalno-wieńcowe (CABG, "by-passy"): Operacja kardiochirurgiczna polegająca na wszyciu "pomostów" naczyniowych, które omijają zwężone fragmenty tętnic, tworząc nową drogę dla krwi.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania